Smart Contract là gì? Cách thức hoạt động và ứng dụng

solfi_admin Thứ Ba, 23/11/2021

Smart Contract (Hợp đồng thông minh) là gì? Có lợi ích như thế nào? Smart Contract hoạt động và ứng dụng ra sao? Hãy cùng BlockSolFi tìm hiểu nhé. 

Khái niệm Smart Contract

Khái niệm về Smart Contract được biết đến lần đầu tiên năm bởi Nick Szabo vào 1993. Smart Contract (Hợp Đồng Thông Minh) là một thuật ngữ mô tả các chương trình chạy trên Blockchain. Hợp đồng thông minh giống như một hợp đồng kỹ thuật số, bắt buộc thực hiện bởi một bộ quy tắc cụ thể. Các quy tắc này được do bộ mã máy tính xác định trước, và tất cả các nút (node) trong mạng đều phải sao chép và thực thi các quy tắc đó.

Về bản chất, toàn bộ hoạt động của Smart Contract được thực hiện một cách tự động và không có sự can thiệp từ bên ngoài (còn được gọi là các giao thức Permissionless). Những giao dịch được thực hiện bằng các Smart Contract rất minh bạch, có thể dễ dàng truy xuất được và không thể bị can thiệp hoặc đảo chiều. Các điều khoản trong Smart Contract tương đương với một hợp đồng có pháp lý và được ghi lại dưới ngôn ngữ của lập trình.

Ngoài ra việc sử dụng Smart Contract loại bỏ nhu cầu đối với các bên trung gian, giúp giảm thiểu đáng kể chi phí hoạt động cho các nền tảng.

Khởi đầu, Bitcoin đã đặt ra những nền tảng cơ bản cho việc thiết lập hợp đồng thông minh trên Blockchain hay gọi tắt là “Smart Contract Blockchain”. Nhưng Smart Contract chỉ trở nên phổ biến khi Vitalik Buterin, người sáng tạo và nhà đồng sáng lập của Ethereum triển khai các hợp đồng thông minh (Smart Contract) trên Máy ảo Ethereum (Ethereum Virtual Machine, EVM). Tuy nhiên, mỗi blockchain có một phương pháp triển khai hợp đồng thông minh khác nhau. Và trong bài viết này, chúng ta sẽ chỉ tập trung vào cách thức hoạt động của Smart Contract tại nền tảng Ethereum.

Cách thức hoạt động của Smart Contract

Nói một cách dễ hiểu, Smart Contract hoạt động như một chương trình tất định. Tức là tác vụ của chương trình chỉ được thực thi khi và chỉ khi chúng thỏa mãn các điều kiện nhất định. Do đó, một hệ thống Smart Contract thường tuân theo các câu lệnh “nếu… thì…”. Mà trên thực tế, hợp đồng thông minh thực ra không phải là một hợp đồng pháp lý và cũng không thông minh cho lắm. Chúng chỉ là một đoạn mã code chạy trên một hệ thống phân tán (blockchain) mà thôi.

Trên mạng Ethereum, các Smart Contract chịu trách nhiệm thực thi và quản lý các hoạt động diễn ra trên blockchain khi những người dùng (address) tương tác với nhau. Bất kỳ địa chỉ nào không phải là Smart Contract đều được gọi là tài khoản độc lập (externally owned account, EOA). Do đó, Smart Contract do máy tính kiểm soát và EOA do người dùng kiểm soát.

Về cơ bản, hợp đồng thông minh Ethereum bao gồm một mã hợp đồng và hai khóa công khai. 

  • Khóa công khai thứ nhất là khóa do người tạo hợp đồng cung cấp. 
  • Khóa công khai thứ hai đại diện cho chính hợp đồng, khóa này có vai trò như một mã định danh kỹ thuật số duy nhất cho mỗi Smart Contract.

Hợp đồng thông minh được triển khai thông qua giao dịch blockchain và chúng chỉ được kích hoạt khi một EOA (hoặc các hợp đồng thông minh khác) gọi chúng. Tuy nhiên, kích hoạt đầu tiên luôn từ phía EOA (người dùng).

Ví dụ để bạn dễ hiểu hơn:

Giả dụ bạn muốn thuê một căn hộ từ tôi. Bạn có thể trả tiền thuê nhà bằng tiền điện tử qua Blockchain. Sau đó biên nhận sẽ được đưa vào một bản Smart Contract của chúng tôi; Tôi sẽ đưa bạn mật mã vào căn hộ sau khi được thỏa thuận. Nếu mật mã đó không đến đúng thời hạn giữa 2 bên thống nhất, Smart Contract sẽ trả lại tiền. Nếu nó đến trước hạn, hệ thống sẽ giữ lại cả tiền và mật mã cho đến kỳ hạn. Hệ thống hoạt động dựa trên mệnh đề “Nếu…Thì..” và được giám sát bởi hàng trăm người, vì vậy sẽ không thể có lỗi sai xảy ra trong việc giao nhận.

Ưu và nhược điểm của Smart Contract

Ưu điểm

Smart Contract là một bộ mã có thể lập trình, có khả năng tùy chỉnh cao và được thiết kế theo nhiều cách khác nhau để cung cấp đa dạng dịch vụ và giải pháp. 

Bên cạnh đó, Smart Contract là các chương trình phi tập trung và tự thực hiện (self-executing), bởi vậy chúng giúp tăng tính minh bạchgiảm chi phí hoạt động. Nếu được triển khai đúng cách, Smart Contract còn giúp tăng hiệu quả vận hành và giảm chi phí hành chính.

Nhược điểm

Tính pháp lý: Bạn sẽ không được bảo vệ quyền lợi khi xảy ra lỗi phát sinh do pháp luật các nước hiện nay chưa có chính sách để khai thác, quản lý smart contract

Chi phí triển khai: Cần chi trả cho hệ thống cơ sở hạ tầng, máy tính, và các lập trình viên giỏi để họ triển khai.

Rủi ro từ internet: Bản chất của Smart Contract là rất an toàn, nhưng nếu bạn để lộ một số thông tin nhạy cảm hoặc bị các hacker khai thác các thông tin đó thì smart contract vẫn gặp rủi ro bị tấn công vào bộ mã và gây lỗi. 

Lợi ích của Smart Contract

Smart Contract là một ứng dụng tận dụng tất cả những điểm mạnh của công nghệ Blockchain, và vì vậy nó đem lại rất nhiều lợi ích cho các nền tảng. Các lợi ích cụ thể như:

Tự động hóa: Quá trình được thực hiện hợp đồng là tự động. Đồng thời bạn chính là người tạo hợp đồng, không còn phải phụ thuộc vào môi giới, luật sư hay bất kì ai khác.

Không bị thất lạc: Tài liệu của bạn được mã hóa trên một cuốn sổ cái chung, có nghĩa là không thể bị thất lạc. Với Blockchain, tất cả những người đồng nghiệp cùng công ty đều có lưu trữ lại tài liệu của bạn.

An toàn: Blockchain sẽ đảm bảo sự an toàn cho tài liệu của bạn. Không một hacker nào có thể đe dọa đến chúng.

Tốc độ: Smart Contract sử dụng các ngôn ngữ lập trình, code phần mềm để tự động hóa các điều khoản, bởi vậy có thể tiết kiệm hàng tiếng đồng hồ cho những công việc không cần thiết.

Tiết kiệm: Smart Contract tiết kiệm cho bạn rất nhiều chi phí vì xóa bỏ các khâu trung gian, bên thứ ba,..

Chính xác: Các hợp đồng tự động không chỉ nhanh và rẻ hơn mà còn tránh được các lỗi thường thấy khi viết giấy tờ một cách thủ công.

Ứng dụng của Smart Contract trong Crypto

Về cơ bản, hầu hết các ứng dụng được cung cấp bởi các hệ thống tập trung đều có thể được thiết kế tương tự và cung cấp bởi các Smart Contract trên Blockchain.

Smart Contract cho phép các nhà phát triển thiết kế ra nhiều cách thức sử dụng khác nhau. Ví dụ: Ví tiền điện tử để lưu trữ Coin và Token, DEX – sàn giao dịch phi tập trung, gaming – trò chơi điện tử, NFT,…

Lời kết

Trên đây là một số khái quát về Smart Contract (hợp đồng thông minh). BlockSolFi đã tóm tắt một cách dễ hiểu về khái niệm, cách thức hoạt động, ưu nhược điểm cũng như ứng dụng của Smart Contract. Hi vọng anh em đã biết thêm nhiều điều bổ ích về Smart Contract, chúc anh em đầu tuần vui vẻ!

Liệu UniSwap V4 có thật sự giảm mức tổn thất vô thường (IL) và tối ưu hóa chi phí?
Thứ Tư, 18/01/2023

Xét trong phạm vi cạnh tranh giữa các sàn giao dịch phi tập trung (DEX), Uniswap hiện dẫn đầu về khối lượng giao dịch và đương nhiên chiếm thị phần lớn nhất toàn ngành. Xuất hiện nhiều thông tin bàn tán xoay quanh phiên bản Uniswap V4 đang được đội ngũ nghiên cứu. Cùng tìm […]

Rollup đã ‘khơi mào’ cho cuộc chiến Layer 2 như thế nào?
Thứ Hai, 16/01/2023

Rollup là gì mà có thể mở ra “Layer-2 War”. Cùng tìm hiểu qua bối cảnh xuất hiện và vai trò của loại công nghệ này qua bài viết sau đây. Layer 2 từng là chủ đề vô cùng nóng hổi cách đây vài năm khi lần đầu tiên rộ lên chủ đề về khả […]

Tổng tài sản thanh lý đã vượt 200 triệu USD ngay sau khi Bitcoin ‘vượt tầng’ 19.000 USD
Thứ Sáu, 13/01/2023

Chỉ mới 24 giờ trôi qua, thị trường tiền mã hóa đã trải qua những cung bậc, những bước ngoặt, những khoản thanh lý không lường trước được. Trong số đó, ta không thể không nhắc đến sự kiện Bitcoin đã vượt qua mốc 19.000 USD. Đây sẽ là lần đầu tiên tài sản kỹ […]

Rủi ro dự trữ không phải là ‘Red Flag’ duy nhất cho holder Stablecoin
Thứ Sáu, 13/01/2023

Việc thực hiện dự trữ đối với các loại stablecoin lớn trong thị trường đã trở nên thận trọng hơn, nhưng holder vẫn phải tiếp tục đối mặt với các rủi ro khác trên cả vấn đề dự trữ. Một trong số đó liên quan đến thất bại của các tổ chức Crypto lớn. Các […]

Polygon Accelerator công bố 13 dự án Web3 được chọn
Thứ Năm, 12/01/2023

Vào tháng 12/2022, co-founder của Polygon, Sandeep Nailwal, đã công bố ra mắt chương trình Beacon Accelerator, chương trình tăng tốc khởi nghiệp cho lĩnh vực Web3, tập trung tài trợ các dự án mã hóa thông qua hướng dẫn và hỗ trợ tài chính. Ban cố vấn của chương trình bao gồm: Jack Lu, […]

Tiên lượng xấu cho Bitcoin nếu lượng trái phiếu lợi suất âm bị xóa sổ trên toàn cầu
Thứ Bảy, 07/01/2023

Trở lại thời điểm cuối năm 2020, các nhà phân tích thường xuyên để mắt đến “động thái” từ kho dự trữ cao chót vót của những công cụ nợ có lãi suất âm và xem đây như động lực tăng giá cho Bitcoin. Tuy nhiên, dữ liệu mới đây cho thấy lượng trái phiếu […]

Tại sao Curve Finance vẫn không thể ‘giật’ lấy ngôi vương dù TVL áp đảo Uniswap?
Thứ Sáu, 06/01/2023

Thực tế cho thấy TVL không phải là dữ liệu căn cứ duy nhất “giải mã” tình trạng của một giao thức DeFi. Nếu chỉ chăm chăm vào chỉ số này, Uniswap chắc hẳn đã trượt khỏi vị thế đầu ngành, và Curve Finance mới là cái tên đáng chú ý hơn hết. Vậy tại […]

Thị trường crypto những ngày đầu năm: Altcoin tăng vọt, Solana ‘phi mã’ 17,04%
Thứ Tư, 04/01/2023

Giá Bitcoin đang bước vào năm mới với hiện tượng đi ngang trong nhiều ngày qua. Nếu như việc thiếu sự bứt phá của Bitcoin trong thời gian gần đây làm nản lòng nhiều nhà đầu tư, thì giới chuyên gia lại cho đây là thời điểm thanh lọc thị trường crypto. Mặt khác, altcoin […]

Những thành tựu của hệ sinh thái Avalanche trong năm 2022
Thứ Ba, 03/01/2023

Avalanche từng là blockchain Layer-1 đầy hứa hẹn của thị trường crypto, được ra mắt vào năm 2020 bởi Ava Labs và nhanh chóng trở thành lựa chọn phổ biến của các nhà phát triển DeFi do thông lượng giao dịch cao và phí giao dịch thấp. Về khía cạnh phát triển, 2022 là một […]

Báo cáo Huy động vốn 2022: Web3 thu hút 7,1 tỷ đô vốn tài trợ – Gaming & Metaverse dẫn đầu
Thứ Ba, 03/01/2023

Web3 đánh dấu một năm 2022 với mức tăng trưởng vốn đầu tư vô cùng tích cực, trong đó, nhà đầu tư có xu hướng hứng thú với NFT vào 2 quý đầu năm giúp mảng Gaming và Metaverse giành ngôi đầu bảng với tổng vốn rót lần lượt là 4,49 tỷ USD và 1,8 […]

Rollup đã ‘khơi mào’ cho cuộc chiến Layer 2 như thế nào?
Thứ Hai, 16/01/2023

Rollup là gì mà có thể mở ra “Layer-2 War”. Cùng tìm hiểu qua bối cảnh xuất hiện và vai trò của loại công nghệ này qua bài viết sau đây. Layer 2 từng là chủ đề vô cùng nóng hổi cách đây vài năm khi lần đầu tiên rộ lên chủ đề về khả […]

Dự án Crypto – Sáng tạo và tiền bạc là chưa đủ, làm được hay không mới quan trọng
Thứ Tư, 23/11/2022

Khi phát triển ý tưởng cho một dự án crypto mới, cần hiểu rằng công nghệ mới không đồng nghĩa với một sản phẩm tốt, và mối quan hệ giữa hai yếu tố này là không tương đồng. Ví dụ kinh điển nhất để giải thích cho điều này là iPhone. Mối quan hệ nào […]

5 công cụ phân tích tiền mã hoá phải có nhằm biến ‘gà mờ’ thành dân chuyên
Chủ Nhật, 06/11/2022

Nhờ công nghệ blockchain nên các dữ liệu được công khai. Do đó, nếu tận dụng tốt những công cụ phân tích tiền mã hoá trong thời gian thực, người dùng sẽ mở khoá rất nhiều cơ hội tìm được “hidden gem”. Các công cụ phân tích tiền mã hoá cần phải “nắm trong lòng bàn […]

Sui và Aptos: Ai sẽ là kẻ chiến thắng trên đường đua của Move?
Chủ Nhật, 23/10/2022

Aptos và Sui Blockchain là hai dự án thu hút được rất nhiều sự quan tâm của giới crypto trong thời gian qua khi được giới thiệu như các “blockchain thế hệ mới”, giải mã vấn đề nan giải của những người đi trước. Vậy hai blockchain có nguồn gốc từ “đống tàn tro” của […]

Wash trading NFT là gì? Cách để nhận diện hoạt động gây nhiễu này
Thứ Bảy, 22/10/2022

Thị trường NFT vẫn đang trong giai đoạn còn rất non trẻ kéo theo đó là những hoạt động wash trading không ngừng diễn ra và sôi nổi hơn bao giờ hết. Điều này khiến cho việc định giá một bộ sưu tập NFT dường như là không thể khi mà giá trị giao dịch […]

Khác biệt cốt lõi giữa ‘Token tiện tích’ và ‘Token cổ phần’
Thứ Hai, 17/10/2022

Những khái niệm quen thuộc như coin hay Token tưởng chừng vô cùng cơ bản nhưng gây nên không ít bối rối cho phía nhà đầu tư khi mà trong tiến trình phát triển nhanh chóng của thị trường mã hóa, hầu như các nhà giao dịch đều cảm thấy chúng không có sự khác […]

Cái nhìn ‘méo mó’ về bản chất tốt đẹp của NFT
nft
Thứ Bảy, 15/10/2022

NFT không phải là một dấu hiệu của sự lừa dối hay một mánh lới quảng cáo cường điệu hóa, và ngành công nghiệp NFT không thể rơi vào con đường sai lầm của “nhanh nở, chóng tàn” như nhan nhản các ý tưởng “ăn xổi” thường thấy trong thị trường mã hóa. NFT chỉ […]

NFT, nhu cầu ảo và nguồn cung ảo
Thứ Sáu, 07/10/2022

Nhu cầu vô cùng ảo do NFT tạo nên là nhu cầu phi vật chất đầu tiên trong lịch sử loài người, và nó vẫn đang ở trong tình trạng hỗn loạn, đầy mơ hồ. Bên cạnh đó, nguồn cung của NFT không hề hữu hạn như cách chúng ta vẫn thường lầm tưởng. Bài […]

Tại sao Zero-knowledge Proofs lại quan trọng đến vậy? Ứng dụng và Thách thức
Chủ Nhật, 02/10/2022

Những ai đã từng tìm hiểu qua các loại công nghệ tiêu biểu của blockchain chắc hẳn không mấy xa lạ với khái niệm “Zero-knowledge Proofs”, vốn được ví như món quà may mắn của Web3. Vậy loại công nghệ này cơ bản được sử dụng để làm gì và ứng dụng như thế nào? […]

Stablecoin và sự biến động trong lợi tức
Thứ Năm, 29/09/2022

Chúng ta hãy cùng xem xét lợi suất cho vay stablecoin đối với giao thức tài chính phi tập trung (DeFi) của Compound Finance V2 và phân tích xem, hiệu suất lợi nhuận, sự biến động và những yếu tố nào đang thúc đẩy lợi suất cho vay thế chấp các stablecoin thông qua giao […]

Đăng ký newsletter

Blocksolfi là cổng thông tin blockchain cập nhật tin tức thị trường nhanh và chính xác nhất. Đăng ký newsletter của Blocksolfi để không bỏ lỡ các diễn biến quan trọng của thị trường